راهنمای انتخاب و تعویض مایع خنک‌کننده (ضدیخ و ضدجوش)؛ فرمول OAT و HOAT
مایع خنک‌کننده مناسب موتور تنها برای فصل سرما نیست؛ وظیفه این مایع جلوگیری از انجماد در زمستان، افزایش نقطه جوش تا بالای ۱۰۸ درجه در تابستان، جلوگیری از زنگ‌زدگی رادیاتور و محافظت از پمپ آب (واترپمپ) است. ضدیخ‌های پایه اسید آلی (OAT) با عمر طولانی تا ۵ سال، امروزه جایگزین ضدیخ‌های معدنی قدیمی شده‌اند.
انواع فناوری‌های ساخت ضدیخ و مایع خنک‌کننده
رنگ ضدیخ (سبز، قرمز، آبی، صورتی یا زرد) صرفاً یک رنگ‌دانه اختیاری کارخانه‌ای است و هرگز نباید مبنای تشخیص نوع و استاندارد شیمیایی آن قرار گیرد. فناوری بازدارنده‌های خوردگی در سه دسته اصلی خلاصه می‌شود:
- فناوری معدنی سنتی (IAT): ضدیخ‌های قدیمی معمولاً سبز یا آبی با سیلیکات و فسفات بالا. عمر مفید ۲ سال یا ۴۰,۰۰۰ کیلومتر.
- فناوری اسید آلی (OAT): بدون سیلیکات و بر پایه اسیدهای کربوکسیلیک آلی. مناسب بلوک‌های آلومینیومی مدرن با عمر مفید ۵ سال یا ۱۵۰,۰۰۰ کیلومتر.
- فناوری هیبریدی (HOAT): ترکیب مزایای محافظت سریع سیلیکاتی و ماندگاری اسید آلی. مورد استفاده در اکثر خودروهای مدرن اروپایی و آسیایی.
نسبت صحیح ترکیب ضدیخ غلیظ با آب خالص
ضدیخ خالص هرگز نباید به تنهایی در رادیاتور ریخته شود؛ زیرا ظرفیت انتقال حرارت ضدیخ خالص به مراتب کمتر از آب است و نقطه انجماد آن در حدود منفی ۱۳ درجه است، در حالی که ترکیب ۵۰:۵۰ آن با آب نقطه انجماد را به زیر منفی ۳۷ درجه می‌رساند!
همیشه از آب مقطر دیونیزه بدون املاح معدنی استفاده کنید. آب لوله‌کشی شهری به دلیل داشتن گچ، کلر و کلسیم موجب رسوب‌گرفتگی لوله‌های مویرگی رادیاتور و سوختن واشر سرسیلندر خواهد شد.
| درصد ضدیخ غلیظ | درصد آب مقطر دیونیزه | نقطه انجماد محافظت‌شده | نقطه جوش با درب رادیاتور سالم |
|---|---|---|---|
| ۴۰٪ | ۶۰٪ | منفی ۲۴ درجه سانتی‌گراد | ۱۰۵ درجه سانتی‌گراد |
| ۵۰٪ (استاندارد بهینه) | ۵۰٪ | منفی ۳۷ درجه سانتی‌گراد | ۱۰۸ درجه سانتی‌گراد |
| ۶۰٪ (مناطق بسیار سردسیر) | ۴۰٪ | منفی ۴۵ درجه سانتی‌گراد | ۱۱۱ درجه سانتی‌گراد |
ثبت منظم سرویس‌های فصلی خودرو
در سامانه نکسوپین، بازرسی ضدیخ، ترمز و سیالات به صورت چک‌لیست مکانیزه ثبت شده و در پرونده خودرو ذخیره می‌شود.
ثبت‌نام و ورود خودروهاپرسشهای متداول
چرا نباید دو نوع ضدیخ با رنگ‌ها و فرمول‌های مختلف را با هم مخلوط کرد؟
مخلوط کردن ضدیخ OAT با ضدیخ‌های سنتی سیلیکات‌دار ممکن است باعث واکنش رسوبی ژله‌ای شود که مجاری گردش آب رادیاتور و واترپمپ را مسدود می‌کند.
آیا در تابستان هم باید ضدیخ در خودرو باشد؟
قطعاً بله؛ مایع خنک‌کننده ضدجوش هم هست و نقطه جوش آب را با فشار استاندارد درب رادیاتور تا بالای ۱۲۰ درجه سانتی‌گراد بالا می‌برد و مانع از جوش آوردن خودرو در گرمای تابستان می‌شود.
مطالب مرتبط
این مطلب برای آگاهی عمومی تهیه شده و جای مشاورهٔ فنی، حقوقی یا مالی متخصص را نمی‌گیرد.